Lạm phát Anh vượt dự báo, cú sốc cho chuyên gia và thị trường

Hôm nay, 20 tháng 10, dữ liệu từ Cục Thống kê Quốc gia Anh (ONS) cho thấy tỷ lệ lạm phát tiêu dùng của Anh đã tăng mạnh, đạt mức 2.3%, cao hơn so với mức dự báo 2.2% của BOE và các chuyên gia kinh tế. Đặc biệt, lạm phát dịch vụ, yếu tố mà BOE luôn theo dõi chặt chẽ, tiếp tục duy trì ở mức cao với tỷ lệ 5%, gần như không thay đổi so với tháng 9. Các yếu tố chính thúc đẩy sự gia tăng này bao gồm giá năng lượng tăng vọt và sự phục hồi trong giá dịch vụ. Giá năng lượng tăng 10% trong tháng 10 do điều chỉnh trần giá năng lượng cho các hộ gia đình, so với mức giảm trong cùng kỳ năm trước.

Dự báo về lạm phát trong năm tới cũng không mấy khả quan. BOE dự báo lạm phát sẽ tiếp tục tăng lên mức gần 3% vào quý 3 năm 2025, do tác động từ ngân sách mở rộng và sự thay đổi trong các chỉ số so sánh với năm trước, khi giá năng lượng giảm mạnh.

Sự gia tăng đột ngột của lạm phát đã làm thay đổi kỳ vọng của thị trường về các đợt cắt giảm lãi suất trong thời gian tới. Trước thông tin này, các nhà đầu tư đã giảm mạnh cược vào việc BOE sẽ cắt giảm lãi suất trong những tháng tới. Trái lại, kỳ vọng hiện tại là BOE chỉ thực hiện hai lần cắt giảm lãi suất trong năm 2025, thay vì ba lần như đã dự đoán trước đó.

Lý do đằng sau thái độ thận trọng này đến từ các yếu tố rủi ro gia tăng về lạm phát từ cả trong và ngoài nước. Chính sách ngân sách của chính phủ lao động, dự kiến sẽ làm tăng chi phí cho doanh nghiệp và đẩy mạnh vay nợ công để tài trợ cho các khoản đầu tư công, có thể là nguyên nhân tiếp theo làm gia tăng áp lực lạm phát.

Người đứng đầu BOE, Andrew Bailey, đã cảnh báo về một “các yếu tố rủi ro” trong bối cảnh các tác động từ sự tăng thuế lao động và sự bất ổn chính trị từ các yếu tố như cuộc bầu cử tại Mỹ và chiến tranh thương mại toàn cầu. Chính vì vậy, BOE dự kiến sẽ tiếp tục duy trì chính sách thắt chặt tiền tệ ở mức vừa phải, và chỉ thực hiện việc cắt giảm lãi suất một cách thận trọng.

Sự gia tăng của lạm phát tại Vương Quốc Anh là một minh chứng cho thấy các yếu tố nội tại và quốc tế đang tác động mạnh mẽ tới nền kinh tế của quốc gia này. Việc tăng giá năng lượng, trong khi các yếu tố khác như giá dịch vụ (bao gồm nhà hàng, khách sạn và vé máy bay) tiếp tục duy trì mức cao, làm dấy lên mối lo ngại về sự “dính chặt” của lạm phát. Thêm vào đó, những tác động không lường trước từ cuộc bầu cử Mỹ và nguy cơ chiến tranh thương mại có thể sẽ còn làm gia tăng tình trạng bất ổn và ảnh hưởng tới chính sách của BOE.

Các chuyên gia kinh tế từ Bloomberg cũng đã nhận định rằng, mặc dù lạm phát tại Anh vẫn cao hơn so với dự báo, nhưng lạm phát trong lĩnh vực hàng hóa có dấu hiệu suy giảm, khi giá của các sản phẩm tiêu dùng đã giảm nhẹ trong tháng 10. Điều này cho thấy, mặc dù có sự gia tăng trong dịch vụ, song lạm phát trong lĩnh vực hàng hóa có thể đang giảm dần.

Tuy nhiên, BOE vẫn duy trì lập trường thận trọng trước những yếu tố không chắc chắn trên toàn cầu. Bất chấp việc giảm giá năng lượng, các yếu tố khác như chiến tranh thương mại tiềm tàng có thể làm cho lạm phát tiếp tục duy trì ở mức cao. Việc cắt giảm lãi suất sẽ không được thực hiện một cách vội vã mà phải theo một lộ trình dần dần để đảm bảo sự ổn định kinh tế lâu dài.

Một trong những vấn đề lớn mà BOE phải đối mặt chính là tác động của lạm phát đối với đồng bảng Anh (GBP). Sau khi công bố dữ liệu lạm phát, GBP đã có sự hồi phục nhẹ, tăng 0.2% lên 1.2702 USD, sau khi chạm mức thấp nhất trong sáu tháng. Tuy nhiên, điều này không thể xoa dịu hoàn toàn mối lo ngại của các nhà đầu tư về triển vọng kinh tế của Vương Quốc Anh trong ngắn hạn.

Lãi suất và triển vọng của GBP phụ thuộc nhiều vào việc BOE có thể kiểm soát được lạm phát hay không, cũng như cách thức ngân hàng trung ương này sẽ đối phó với các yếu tố toàn cầu không chắc chắn như cuộc bầu cử tại Mỹ và sự thay đổi trong chính sách tài khóa của chính phủ.

Với những số liệu lạm phát tăng vọt trong tháng 10, BOE sẽ phải tiếp tục duy trì chính sách tiền tệ thận trọng. Việc giảm lãi suất không thể thực hiện ngay lập tức mà cần phải có sự xem xét kỹ lưỡng về tình hình trong nước và quốc tế. Thêm vào đó, sự gia tăng chi phí năng lượng và dịch vụ sẽ tiếp tục là yếu tố đẩy lạm phát lên cao hơn trong thời gian tới.