Lời nói đầu:Thị trường toàn cầu đảo chiều mạnh mẽ khi Mỹ và Iran tạm dừng không kích, đẩy giá dầu Brent lao dốc hơn 7% xuống dưới 90 USD/thùng, vàng vọt lên 4.106 USD/ounce và chứng khoán tương lai Mỹ bật tăng. Giới đầu tư dồn toàn bộ chú ý vào cuộc họp của Fed, làn sóng phản đối chi tiêu AI và màn ra mắt bùng nổ của ông lớn chip Trung Quốc CXMT.

Thị trường tài chính toàn cầu mở cửa phiên giao dịch đầu tuần với sắc xanh lan tỏa khi những tín hiệu xuống thang căng thẳng tại Trung Đông nhanh chóng xoa dịu nỗi lo gián đoạn nguồn cung năng lượng.
Dầu giảm sâu, trái phiếu phục hồi khi Mỹ và Iran tạm dừng không kích
Dầu thô Brent quốc tế có thời điểm lao dốc tới 7,4% xuống dưới ngưỡng 90 USD/thùng trước khi thu hẹp đà giảm, đánh dấu cú quay đầu mạnh mẽ sau nhiều tuần tăng nóng. Dầu thô WTI của Mỹ cũng mất 4,5% xuống còn 85,25 USD/thùng, trong khi giá khí đốt tự nhiên châu Âu đồng loạt suy yếu.

Nguồn: Bloomberg
Cú giảm sâu của giá năng lượng lập tức hạ nhiệt lo ngại lạm phát, tạo lực đẩy cho thị trường trái phiếu phát triển.
Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm giảm 4 điểm cơ bản xuống còn 4,63%, lợi suất trái phiếu chính phủ Australia kỳ hạn 10 năm giảm tới 9 điểm cơ bản xuống 5,00%, trong khi hợp đồng tương lai trái phiếu châu Âu và trái phiếu chính phủ châu Á - Thái Bình Dương cũng đồng loạt tăng giá. Ở chiều ngược lại, lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản kỳ hạn 10 năm nhích thêm 2,5 điểm cơ bản lên 2,795%.
Diễn biến mới nhất trên mặt trận địa chính trị cho thấy Mỹ đã tạm ngừng chuỗi không kích kéo dài 13 đêm liên tiếp nhằm làm suy yếu năng lực tấn công tàu thương mại của Iran mà không đưa ra tuyên bố chính thức nào, kể từ đêm thứ Sáu.
Về phía mình, quân đội Iran tuyên bố Tehran cũng đã đình chỉ mọi hành động trả đũa và tiến hành đàm phán với Oman về tuyến hàng hải huyết mạch eo biển Hormuz trong hai ngày cuối tuần.
Phát biểu trên kênh NBC, Đại sứ Mỹ tại Liên Hợp Quốc Mike Waltz cho biết Tổng thống Donald Trump “đang tạo không gian cho các cuộc đàm phán” và giữ mọi lựa chọn trên bàn, nhưng đồng thời phủ nhận thông tin từ một số tờ báo rằng Washington tạm hoãn leo thang vì lo ngại kho dự trữ tên lửa phòng không cạn kiệt.
Dù vậy, nguy cơ gián đoạn nguồn cung vẫn chưa hoàn toàn biến mất.
Lực lượng Houthi tuyên bố đã bắn tên lửa và máy bay không người lái vào các cơ sở của tập đoàn Saudi Aramco tại hai thị trấn cảng Jizan và Yanbu bên bờ Biển Đỏ hôm thứ Bảy. Giới chức Saudi Arabia buộc phải ban bố tình trạng khẩn cấp trong thời gian ngắn trước khi dỡ bỏ, trong khi liên quân do nước này dẫn đầu đáp trả bằng các cuộc không kích vào vị trí quân sự của Houthi ngay tối cùng ngày.

Nguồn: Bloomberg
Yanbu hiện là cửa ngõ xuất khẩu dầu thô quan trọng bậc nhất của vương quốc này, thay thế phần nào cho eo Hormuz vốn gần như tê liệt, nên bất kỳ sự gián đoạn kéo dài nào tại đây cũng có nguy cơ đẩy giá dầu tăng vọt trở lại.
Đồng USD suy yếu, vàng và chứng khoán đồng loạt khởi sắc
Việc giá dầu quay đầu giảm mạnh đã tạo ra cú hích tâm lý rõ rệt trên thị trường tiền tệ và chứng khoán.
Đồng USD, kênh trú ẩn an toàn hàng đầu trong suốt giai đoạn xung đột leo thang, đã suy yếu so với toàn bộ các đồng tiền trong rổ G10. Chỉ số Bloomberg Dollar Spot Index giảm 0,2%, trong khi đồng euro tăng 0,4% lên mức 1,1410 USD và đồng yên Nhật mạnh lên 0,2% giao dịch quanh 163,54 đổi một đô la. Đồng đô la Singapore cũng tăng 0,15% lên mức 1,2886 đổi một USD sau khi Cơ quan Tiền tệ Singapore (MAS) quyết định thắt chặt chính sách tiền tệ lần thứ hai liên tiếp trong năm nay bằng cách nâng nhẹ độ dốc của biên độ tỷ giá, nhằm đón đầu áp lực lạm phát được dự báo sẽ gia tăng từ tháng 7.
Các hợp đồng tương lai chứng khoán Mỹ đồng loạt bật tăng khi chỉ số Nasdaq 100 tiến 1,1% và S&P 500 tăng 0,6%, báo hiệu một phiên phục hồi sau cú bán tháo cổ phiếu chip tuần trước. Chứng khoán châu Á diễn biến thận trọng hơn, với chỉ số Topix của Nhật Bản tăng 0,8%, S&P/ASX 200 của Australia tăng 1%, Hang Seng của Hồng Kông nhích 0,3% và Shanghai Composite của Trung Quốc đại lục tăng 0,5%.
Tâm lý hưng phấn được hỗ trợ một phần bởi kỳ vọng rằng việc nguồn cung dầu được đảm bảo sẽ giúp các ngân hàng trung ương có thêm dư địa để giữ lãi suất ổn định thay vì mạnh tay thắt chặt.
Trên thị trường kim loại quý, vàng giao ngay tăng 1,3% lên 4.103,43 USD/ounce trong phiên sáng tại Singapore, trong khi bạc vọt tới 2,7% lên 59,75 USD/ounce.

Nguồn: Bloomberg
Đà tăng của vàng được thúc đẩy bởi chính việc giá dầu lao dốc làm hạ nhiệt kỳ vọng Fed sẽ phải tăng lãi suất, qua đó giảm bớt chi phí cơ hội của việc nắm giữ tài sản không sinh lời này. Dù vậy, giới phân tích tại Global X ETFs cho rằng vàng cần một giải pháp có ý nghĩa giữa Mỹ và Iran để có thể bứt phá ra khỏi biên độ giao dịch 4.000 USD đến 4.200 USD hiện tại, khi mà lợi suất và kỳ vọng lạm phát vẫn sẽ duy trì ở mức cao chừng nào xung đột còn tiếp diễn.
Fed đứng trước cuộc họp căng thẳng nhất trong nhiều năm
Tâm điểm chú ý của giới đầu tư trong tuần này là cuộc họp chính sách kéo dài hai ngày 28-29 tháng 7 của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), nơi các nhà hoạch định chính sách phải đối mặt với áp lực trái chiều gay gắt.
Một mặt, chỉ số giá tiêu dùng tháng 6 bất ngờ hạ nhiệt tạo dư địa để giữ nguyên lãi suất, nhưng mặt khác, cơn sốt giá dầu tháng này cùng nhu cầu bùng nổ từ AI và các mức thuế quan mới của chính quyền Trump đang thổi bùng trở lại nguy cơ lạm phát.
Thị trường hoán đổi chỉ số qua đêm hiện định giá xác suất khoảng 33-35% Fed sẽ nâng lãi suất thêm 25 điểm cơ bản ngay trong tuần này, một tỷ lệ đủ cao để biến cuộc họp sắp tới thành một trong những sự kiện khó đoán định nhất trong nhiều năm.


Nguồn: Bloomberg
Việc Chủ tịch Fed Kevin Warsh từ bỏ thông lệ phát tín hiệu trước về lộ trình lãi suất càng làm tăng thêm sự bất định. Nội bộ FOMC lúc này đang bị chia rẽ rõ rệt.
Chủ tịch Fed Dallas Lorie Logan và Chủ tịch Fed Cleveland Beth Hammack đã công khai ủng hộ việc tăng lãi suất để sớm kiềm chế lạm phát, trong khi Phó Chủ tịch Philip Jefferson cho rằng chỉ nên xem xét lại lập trường chính sách nếu lạm phát thực tế không sớm hạ nhiệt. Giới phân tích nhận định ông Warsh có thể muốn hành động ngay trong tháng 7 để xây dựng uy tín chống lạm phát và tránh bị coi là can thiệp chính trị nếu phải tăng lãi suất vào tháng 9 hoặc tháng 10, thời điểm cận kề các cuộc bầu cử giữa kỳ.
Ba ngày họp của các ngân hàng trung ương G7 sẽ bắt đầu với Fed vào thứ Tư, tiếp nối bởi Ngân hàng Trung ương Anh và Ngân hàng Trung ương Nhật Bản. Dù không có thay đổi lãi suất nào được kỳ vọng, giới chức các nước nhiều khả năng sẽ nhấn mạnh sự cảnh giác trước tác động lạm phát từ giá năng lượng cao.
Tại châu Á, Ngân hàng Trung ương Indonesia đối mặt với cú sốc nhân sự khi Thống đốc Perry Warjiyo bất ngờ từ chức vì “lý do cá nhân”, khiến đồng rupiah ngoài khơi kéo dài đà giảm xuống 0,3% và làm dấy lên lo ngại về tính độc lập của cơ quan này. Quyền Thống đốc Destry Damayanti sẽ tạm thời điều hành cho đến khi Tổng thống Prabowo Subianto đề cử người thay thế và được quốc hội phê chuẩn.
Làn sóng hoài nghi AI: “Ám ảnh chi tiêu vốn” nhấn chìm cổ phiếu công nghệ
Bên cạnh câu chuyện địa chính trị và lạm phát, mùa báo cáo lợi nhuận của các đại gia công nghệ Mỹ đang trở thành phép thử căng thẳng nhất cho thị trường chứng khoán.
Thỏa thuận ngầm giữa giới đầu tư và các ông lớn công nghệ suốt nhiều năm qua, doanh nghiệp cứ mạnh tay chi tiêu cho AI và Phố Wall sẽ thưởng bằng giá cổ phiếu, đã chính thức đổ vỡ sau cú sụt giảm hơn 7% của Alphabet vào thứ Năm tuần trước. Dù ghi nhận doanh thu điện toán đám mây tăng tới 82%, vượt xa mọi ước tính, việc công ty mẹ của Google nâng chi tiêu vốn năm 2026 lên tới 205 tỷ USD và ghi nhận dòng tiền tự do âm lần đầu kể từ năm 2004 đã khiến nhà đầu tư hoảng sợ.
Tâm lý “ám ảnh với chi tiêu vốn” này tạo ra thế trận cực kỳ khó khăn cho Microsoft và Meta Platforms khi cả hai công bố kết quả kinh doanh vào thứ Tư, tiếp đến là Apple và Amazon vào thứ Năm.
Cả bốn đại gia này, cùng với Alphabet, được giới phân tích dự báo sẽ rót tổng cộng khoảng 724 tỷ USD vào chi tiêu vốn trong năm nay và gần 950 tỷ USD vào năm 2027. Sự hoài nghi đang bao trùm lên toàn bộ chuỗi cung ứng bán dẫn.

Nguồn: Bloomberg
Chỉ số S&P 500 và Nasdaq 100 đều không ghi nhận phiên dao động nào trên 5% trong năm nay, nhưng chỉ số bán dẫn Philadelphia (SOX) lại có tới 17 phiên như vậy, mức cao nhất kể từ năm 2008. Dù tăng hơn 100% trong nửa đầu năm, SOX đã mất 17% trong tháng 7 và hướng đến tháng tồi tệ nhất kể từ tháng 6 năm 2022.
Microsoft, từng được coi là công ty dẫn đầu làn sóng AI nhờ khoản đầu tư vào OpenAI, hiện là cổ phiếu yếu thứ hai trong nhóm Magnificent 7 từ đầu năm đến nay với mức giảm 21%, giao dịch ở định giá 19 lần lợi nhuận dự phóng, thấp hơn nhiều so với mức trung bình 27 lần trong thập kỷ qua.
Trong khi làn sóng bán tháo nhấn chìm hầu hết các đại gia chi tiêu mạnh, Apple nổi lên như một điểm sáng nhờ chiến lược từ chối chạy đua đốt tiền vào hạ tầng AI. Thay vào đó, hãng hợp tác với các nhà phát triển mô hình bên ngoài để cung cấp dịch vụ. Cổ phiếu Apple tăng 15% trong tháng 7, hướng đến tháng tốt nhất trong ba năm và là cổ phiếu đóng góp nhiều điểm nhất cho mức tăng 8,3% của S&P 500 từ đầu năm 2026 đến nay.

Nguồn: Bloomberg
Ở tâm điểm của vòng xoáy đầu tư, Nvidia đang tham gia đàm phán để cung cấp một khoản bảo lãnh trị giá khoảng 250 tỷ USD, giúp OpenAI thuê năng lực tính toán từ một tổ hợp trung tâm dữ liệu 10 gigawatt mà SoftBank đang phát triển tại Ohio với chi phí ước tính lên tới 500 tỷ USD.
Thương vụ này được nhận định là biểu tượng cho tính “luẩn quẩn” của các giao dịch AI hiện nay, nơi các hãng công nghệ lớn rót vốn cho nhau để xây dựng hạ tầng mà chính họ sẽ hưởng lợi, trong khi bài toán lợi nhuận cuối cùng vẫn còn bỏ ngỏ.
Song song đó, Samsung Electronics giành được hợp đồng cung cấp chip trị giá hơn 200 tỷ USD cho Broadcom, còn Nvidia cũng đầu tư 1 tỷ USD vào Naver Corp. của Hàn Quốc để tài trợ xây dựng một trung tâm dữ liệu AI.
Trung Quốc gây chấn động với IPO kỷ lục và tham vọng AI mở
Giữa lúc tâm lý thị trường toàn cầu dao động, Trung Quốc ghi dấu ấn mạnh mẽ bằng màn chào sàn ngoạn mục của gã khổng lồ chip nhớ CXMT.
Cổ phiếu của nhà sản xuất DRAM lớn thứ tư thế giới tăng 472% ngay trong ngày đầu giao dịch tại Thượng Hải, đẩy giá trị vốn hóa thị trường lên khoảng 3,3 nghìn tỷ nhân dân tệ và chính thức trở thành công ty niêm yết nội địa có vốn hóa lớn nhất Trung Quốc.
Thương vụ IPO trị giá 66,6 tỷ nhân dân tệ (9,8 tỷ USD) của CXMT, lớn thứ hai trong lịch sử chứng khoán nước này chỉ sau Agricultural Bank of China năm 2010, đã nhận được sự hưởng ứng cuồng nhiệt khi phần bán lẻ bị đặt mua vượt 212 lần với tổng giá trị đặt thầu lên tới 7,07 nghìn tỷ nhân dân tệ, gấp 10 lần sổ sách bán lẻ kỷ lục của SpaceX.

Nguồn: Bloomberg
Với mức định giá IPO chỉ bằng 2,4 lần giá trị sổ sách, tương đương mức chiết khấu 56% so với các đối thủ DRAM toàn cầu, CXMT được kỳ vọng còn nhiều dư địa tăng trưởng và có thể sớm được đưa vào chương trình Stock Connect ngay trong đợt đánh giá quý 3.
Không chỉ dừng lại ở phần cứng, tham vọng công nghệ của Bắc Kinh còn được thể hiện qua động thái từ Moonshot AI.
Công ty khởi nghiệp có trụ sở tại Bắc Kinh này chuẩn bị phát hành rộng rãi các trọng số của mô hình ngôn ngữ lớn Kimi K3, cho phép cộng đồng nhà phát triển toàn cầu tự do tải về và tinh chỉnh. Với quy mô 2,8 nghìn tỷ tham số, Kimi K3 hiện là mô hình mã nguồn mở lớn nhất thế giới và màn trình diễn ban đầu của nó hồi đầu tháng đã góp phần kích hoạt đợt bán tháo cổ phiếu AI.
Doanh thu hàng ngày của Moonshot được cho là đã tăng gấp sáu lần kể từ khi ra mắt, thúc đẩy công ty tìm kiếm vòng gọi vốn mới với định giá lên tới 50 tỷ USD trước thềm một đợt IPO tiềm năng tại Hồng Kông ngay trong năm nay.
Sự phân hóa dòng vốn tại các thị trường mới nổi càng trở nên rõ nét khi lĩnh vực công nghệ sinh học Trung Quốc đang dần thay thế AI để trở thành “thương vụ tăng trưởng” mới.
Trong lúc chỉ số công nghệ của Bloomberg rơi vào thị trường gấu do cổ phiếu SK Hynix và Samsung Electronics lao dốc, ít nhất 10 mã dược phẩm Trung Quốc đã ghi nhận mức tăng trưởng hai chữ số.
Y tế hiện là ngành hoạt động tốt nhất trong rổ thị trường mới nổi, với những cái tên tiêu biểu như CSPC Innovation Pharmaceutical tăng 52% trong tháng qua sau thỏa thuận cấp phép toàn cầu cho AstraZeneca trị giá lên tới 1,8 tỷ USD.

Nguồn: Bloomberg
Sự dịch chuyển này phản ánh xu thế tài sản trí tuệ đang chảy từ Trung Quốc ra các hãng dược phương Tây, mang lại một câu chuyện tăng trưởng cấu trúc dài hạn ít tương quan với chu kỳ bong bóng AI.
Chính sách, dòng vốn và các diễn biến đáng chú ý khác trên toàn cầu
Tại châu Á, giới chức Hàn Quốc đang tận dụng đà hồi phục mạnh mẽ của đồng won, vốn được kích hoạt bởi đợt bán đô la từ thương vụ niêm yết kỷ lục 26,5 tỷ USD của SK Hynix, để thúc giục các nhà xuất khẩu lớn như Samsung Electronics và Hyundai Motor đẩy mạnh chuyển đổi ngoại tệ về nội tệ. Làn sóng bán đô la tự nguyện này đã giúp đồng won trở thành đồng tiền mạnh nhất châu Á trong tháng 7.
Tại Australia, Thủ tướng Anthony Albanese tuyên bố sẽ trực tiếp khiếu nại lên Tổng thống Trump về mức thuế mới 12,5% mà Washington áp đặt lên hàng hóa nước này với lý do liên quan đến lao động cưỡng bức, đồng thời kêu gọi chấm dứt xung đột Iran và mở cửa trở lại eo biển Hormuz mà không kèm theo các loại phí.
Phản ứng cứng rắn tương tự cũng đến từ tân Thủ tướng Anh Andy Burnham, người khẳng định sẽ không ngần ngại bảo vệ lợi ích quốc gia trong quan hệ với Washington. Cùng lúc, các nhà cung cấp lương hưu lớn của Anh, bao gồm Railpen và Nest, đang lên kế hoạch thành lập Quỹ Mở rộng Quy mô trị giá 1 tỷ bảng Anh để đầu tư vào các công ty khoa học và công nghệ nội địa, một sáng kiến được Thủ tướng Burnham ca ngợi là “lá phiếu tín nhiệm” vào doanh nghiệp Anh.
Trên mặt trận pháp lý thương mại, chính quyền Trump đối mặt với thách thức mới khi hai doanh nghiệp nhỏ của Mỹ là Burlap & Barrel và Collective Horology đệ đơn kiện lên Tòa án Thương mại Quốc tế, cáo buộc chính quyền lạm dụng Mục 301 của Đạo luật Thương mại 1974 để áp đặt thuế quan trái phép. Đơn kiện lập luận rằng chính phủ đã không thiết lập được các phát hiện hợp lệ về hành vi thương mại không công bằng cho từng quốc gia bị ảnh hưởng, đồng thời cho rằng nếu cách diễn giải luật này được chấp nhận, bản thân Mục 301 có thể vi hiến vì trao quá nhiều quyền lực thuế khóa của Quốc hội cho nhánh hành pháp.
Blackstone đang tiến gần tới thỏa thuận mua lại danh mục cho vay hơn 30 tỷ đô la Australia (21 tỷ USD) của HSBC, đánh dấu bước chân đầu tiên của gã khổng lồ tín dụng tư nhân Mỹ vào thị trường thế chấp nhà ở Australia.
Tại châu Âu, EQT AB nâng giá thầu mua lại công ty quản lý đầu tư Perpetual của Australia lên 2,6 tỷ đô la Australia (1,8 tỷ USD), trong bối cảnh lĩnh vực dịch vụ tài chính tại xứ sở chuột túi đang là tâm điểm của làn sóng mua bán và sáp nhập.
Công ty khởi nghiệp vũ trụ châu Âu The Exploration Company đang đàm phán gọi vốn ít nhất 300 triệu USD từ Quỹ Scaleup Europe của EU để phát triển tàu vũ trụ tái sử dụng Nyx, cạnh tranh trực tiếp với SpaceX của Elon Musk.
Tại Nhật Bản, Thủ tướng Sanae Takaichi bước vào phiên chất vấn căng thẳng tại Ủy ban Ngân sách Hạ viện sau khi tỷ lệ ủng hộ nội các của bà tụt xuống mức thấp nhất kể từ khi nhậm chức, chỉ còn 53,7% theo khảo sát của Kyodo News. Nguyên nhân đến từ việc chính phủ tập trung thông qua các dự luật gây tranh cãi như cải tổ Hoàng gia và cấm xúc phạm quốc kỳ, trong khi trì hoãn các biện pháp giảm bớt gánh nặng chi phí sinh hoạt cho người dân. Quốc hội Nhật Bản đã bế mạc hôm thứ Bảy sau khi liên minh cầm quyền thông qua dự luật xây dựng thủ đô thứ hai với tỷ lệ sít sao 123-121 tại Thượng viện.
Tại Phố Wall, sàn giao dịch CME chính thức ra mắt hợp đồng tương lai cổ phiếu đơn lẻ, cung cấp cho nhà đầu tư cá nhân công cụ đòn bẩy mới mà không cần am hiểu các biến số phức tạp của quyền chọn. Sản phẩm này, từng thất bại cách đây 24 năm, được kỳ vọng sẽ thành công trong bối cảnh bùng nổ giao dịch bán lẻ và các đợt IPO nóng có lượng cổ phiếu hạn chế.
Cùng với đó, các quỹ ETF đòn bẩy theo dõi cổ phiếu Kioxia của Nhật Bản đang được nhiều tổ chức như Tuttle Capital và GraniteShares đệ trình lên Ủy ban Chứng khoán Mỹ, hứa hẹn sẽ khuếch đại biến động cho một trong những cổ phiếu chip nhớ có dao động mạnh nhất thế giới ngay khi được niêm yết.
Kỷ lục cũng được thiết lập trên thị trường hàng hóa và năng lượng khi Iraq công bố kế hoạch ký thỏa thuận với Syria về việc xây dựng các đường ống dẫn dầu nối các mỏ sản xuất tới thị trường xuất khẩu toàn cầu qua Địa Trung Hải, đồng thời khởi động đàm phán với liên danh gồm ConocoPhillips để đánh giá phát triển mỏ khí Akkas.
Trong khi đó, Meta đối mặt với cáo buộc mới từ tổ chức phi lợi nhuận Tech Transparency Project khi báo cáo cho thấy Facebook và Instagram đã chạy hàng nghìn quảng cáo cho các ứng dụng “nudify” AI từ Trung Quốc, vi phạm chính sách nền tảng và gây lo ngại về nạn lạm dụng công nghệ deepfake.